ایران و ضرورت کاهش ظرفیت غنی‌سازی اورانیوم

ایران باید به منظور پاسخگویی به خواسته‌های ایالات متحده، کاهش معناداری در ظرفیت غنی‌سازی اورانیوم خود ایجاد کند. این موضوع به گفتهٔ گرگ استنتون، معاون رئیس‌جمهور ایالات متحده، در جریان مصاحبه‌ای در وین مطرح شده است.

وضعیت غنی‌سازی اورانیوم ایران پیش از حملات

ایران قبل از حملات هوایی اسرائیل و ایالات متحده به تأسیسات هسته‌ای‌اش در ۱۳ ژوئن سال گذشته، در حال غنی‌سازی اورانیوم تا ۶۰ درصد خلوص بود که تنها یک گام کوتاه تا غنی‌سازی سلاحی به ۹۰ درصد فاصله داشت. آژانس بین‌المللی انرژی اتمی (IAEA) به عنوان نهاد ناظر هسته‌ای، اعلام کرده بود که هیچ شواهد قابل اعتنایی از یک برنامه تسلیحاتی منسجم در ایران وجود ندارد. در آن زمان، ایران ۴۴۰.۹ کیلوگرم اورانیوم را با خلوص ۶۰ درصد در اختیار داشت که در صورت غنی‌سازی بیشتر، برای تولید ۱۰ سلاح هسته‌ای کافی بود.

بیشتر بخوانید: پیام مسعود پزشکیان رئیس جمهور ایران به مناسبت روز جهانی دریانوردی

پیامدهای حملات و وضعیت کنونی

حملات هوایی به تأسیسات هسته‌ای ایران، سه مرکز غنی‌سازی را به شدت آسیب‌دیده یا تخریب کرد. به ویژه، تأسیسات غنی‌سازی در نطنز و فردو به شدت آسیب دیدند و با توجه به عدم اجازه ایران به بازرسان IAEA برای بازدید از این مکان‌ها، اطلاعات دقیقی از وضعیت کنونی آنها در دسترس نیست. با این حال، پیش از حملات، ایران اعلام کرده بود که تأسیسات جدیدی در اصفهان راه‌اندازی کرده است که به گفته دیپلمات‌ها، در یک شبکه تونلی قرار دارد که به نظر می‌رسد از بمباران‌های ایالات متحده در امان مانده است.

با وجود برخی تخریب‌های ناشی از حملات، به گفته رافائل گروسی، مدیر کل IAEA، برآورد می‌شود که بیش از ۲۰۰ کیلوگرم از اورانیوم غنی‌شده ایران همچنان در مجموعه تونلی اصفهان باقی مانده است.

اسرائیل که به عنوان دشمن اصلی ایران شناخته می‌شود، ادعایی مبنی بر غنی‌سازی اورانیوم از سوی ایران در حال حاضر ندارد. با این حال، در صورت باقی ماندن بخشی از ذخایر ۶۰ درصدی ایران، این کشور می‌تواند به سادگی و با استفاده از ماشین‌آلات موجود، فرآیند غنی‌سازی را از سر بگیرد.

توافق سال ۲۰۱۵ بین ایران و قدرت‌های بزرگ جهانی، نظارت بیشتری بر فعالیت‌های هسته‌ای ایران ایجاد کرده بود، اما خروج ایالات متحده از این توافق در سال ۲۰۱۸ موجب از بین رفتن آن شد و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی کنترل بر ماشین‌آلات غنی‌سازی را از دست داد. در حال حاضر، تعداد و وضعیت این ماشین‌ها ناشناخته است و هر گونه کاهش در ظرفیت غنی‌سازی ایران باید با توجه به ظرفیت‌های قبلی آن مقایسه شود.

بیشتر بخوانید: ایران به بسته شدن مسیرهای غیرقانونی در تنگه هرمز اشاره کرد · تحلیل مکس بوت درباره وضعیت صادرات نفت ایران و آمریکا