بریتانیا اعلام کرد که کنسولگری نزدیک به ۲۰۰ ساله خود در قدس، به رغم درخواست اسرائیل برای تعطیلی آن، به فعالیتهای خود ادامه خواهد داد و به "نمایندگی بریتانیا" تغییر نام خواهد داد. این تغییر نام و ادامه فعالیت در واکنش به تنشهای اخیر میان بریتانیا و اسرائیل در زمینه تحریمها علیه شهرکسازیها انجام میشود.
تاریخچه و دلایل تنشها
در تاریخ ۸ سپتامبر، اسرائیل از بریتانیا خواسته بود تا کنسولگری واقع در شرق قدس را ظرف ۳۰ روز تعطیل کند و دیپلماتهای خود را از این شهر خارج کند. این درخواست ناشی از تصمیم بریتانیا برای اعمال تحریمهایی بر کالاهای تولید شده در شهرکهای اسرائیلی بود. با گذشت مهلت تعیین شده، دو کشور به توافقی دست یافتند که به موجب آن کنسولگری به فعالیت خود ادامه خواهد داد.
بیشتر بخوانید: بریتانیای کبیر تابلوهای کنسولگری خود را در قدس شرقی برداشت
کنسولگری بریتانیا در شرق قدس، که از سال ۱۸۳۹ میلادی در آنجا مستقر است، مسئولیتهای دیپلماتیک این کشور را در ارتباط با فلسطینیان در شهر قدس، کرانه باختری و نوار غزه بر عهده دارد و خدمات کنسولی به فلسطینیان ارائه میکند. این کنسولگری در زمانی که منطقه تحت کنترل امپراتوری عثمانی بود تأسیس شد و قبل از تاسیس اسرائیل در سال ۱۹۴۸ فعالیت میکرد.
وضعیت قدس و چالشهای دیپلماتیک
قدس، به عنوان یک منطقه با وضعیت پیچیده و مورد مناقشه، همواره موضوعات سیاسی و دیپلماتیک زیادی را به خود اختصاص داده است. این شهر تحت کنترل بریتانیا و در زمان قیمومیت فلسطین قرار داشت که پس از تأسیس اسرائیل در سال ۱۹۴۸ به پایان رسید. بر اساس قطعنامهای از سوی سازمان ملل، قدس به دلیل جایگاه ویژهاش در دین یهودیت، مسیحیت و اسلام باید تحت حاکمیت بینالمللی قرار میگرفت.
با این حال، وقوع جنگ عربی-اسرائیلی در سال ۱۹۴۸ منجر به تقسیم قدس به دو بخش غربی و شرقی شد. در جنگ شش روزه ۱۹۶۷، اسرائیل کنترل شرق قدس را به دست گرفت و در سال ۱۹۸۰ آن را ضمیمه خود کرد. اسرائیل کل قدس را به عنوان پایتخت خود میداند، اما اکثر کشورها این ادعا را به رسمیت نمیشناسند و شرق قدس را تحت اشغال اسرائیل میدانند. فلسطینیان نیز خواستار تعیین شرق قدس به عنوان پایتخت کشور آینده خود هستند.
تعداد محدودی از کشورها، از جمله ترکیه و چند کشور غربی مانند فرانسه، بلژیک و ایتالیا، دارای ترتیبات کنسولی مشابه با بریتانیا در قدس هستند. ایالات متحده نیز در سال ۲۰۱۸، سفارت خود را از تلآویو به قدس منتقل کرد و آن را با کنسولگری خود در این شهر ادغام کرد.
تاریخچه کنسولگری بریتانیا در قدس و تنشهای دیپلماتیک اخیر، نشاندهنده چالشهای موجود در روابط بینالمللی و وضعیت پیچیده قدس است که همچنان به عنوان یکی از مسائل محوری در مذاکرات صلح میان اسرائیل و فلسطینیان باقی مانده است.
بیشتر بخوانید: سفر نخستوزیر کانادا به ترکیه برای تقویت روابط دوجانبه · حمایت ۲۰۰ میلیون دلاری ایران از حزبالله لبنان برای کمک به آوارگان




