خروج ۱۶۱ میلیارد دلار از کشورهای حاشیه خلیج فارس در سال ۲۰۲۵، رکوردی بی‌سابقه به شمار می‌آید. این افزایش، نشانه‌ای از فشارهای اقتصادی ناشی از جنگ و اختلالات در کشتیرانی در این منطقه است. گزارش‌ها نشان می‌دهند که حواله‌های کارگران خارجی در این کشورها به میزان ۱۳.۶ درصد نسبت به سال گذشته افزایش یافته و به ۱۶۱ میلیارد دلار رسیده است.
پیامدهای اقتصادی و اجتماعی
این روند خروج سرمایه، تأثیرات قابل توجهی بر نقدینگی و فعالیت‌های اقتصادی در کشورهای حاشیه خلیج فارس دارد. با توجه به اینکه حواله‌ها معادل ۶.۶ درصد از تولید ناخالص داخلی این کشورها را تشکیل می‌دهند، کارشناسان بر لزوم جذب سرمایه‌های داخلی تأکید دارند. آنها پیشنهاد می‌کنند که ارائه مشوق‌هایی برای پس‌انداز و سرمایه‌گذاری در بازارهای داخلی می‌تواند به تقویت اقتصاد کمک کند.
بیشتر بخوانید: افزایش قیمت نفت برنت به ۱۰۴ دلار و تاثیرات آن بر بازار
چالش‌های پیش‌رو
به گفته کارشناسان، تداوم فشارهای ناشی از جنگ و اختلال در کشتیرانی، به کاهش تولید نفت و افزایش هزینه‌های تأمین مالی منجر شده است. بانک جهانی پیش‌بینی کرده که تولید ناخالص داخلی منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا در سال ۲۰۲۶ به میزان ۲.۱ درصد کاهش خواهد یافت. همچنین، در گزارشی از مؤسسه رتبه‌بندی اعتباری "فیچ"، کاهش نزدیک به ۳۰ درصدی انتشار بدهی‌های دلاری بانک‌های کشورهای خلیج فارس در سال جاری به ثبت رسیده است.
در این راستا، محمد النایر، کارشناس اقتصادی، به تغییر الگوهای اقامت و هزینه‌کرد کارگران خارجی اشاره می‌کند. او می‌گوید که افزایش عوارض بر اقامت کارگران و خانواده‌هایشان، باعث برگشت خانواده‌ها به کشورهای مبدأ شده و در نتیجه، هزینه‌کرد خانوارها در کشورهای محل اقامت کاهش یافته است.
با این حال، کشورهای خلیج فارس تا کنون اثر منفی مستقیمی از این حواله‌ها احساس نکرده‌اند و با استناد به ثبات ارزهای ملی و قدرت ذخایر ارزی، به نظر می‌رسد که اقتصادهای این کشورها هنوز هم توانایی مقابله با چالش‌ها را دارند. اما تداوم اختلال در کشتیرانی از طریق تنگه هرمز، نیاز به اتخاذ اقدامات پیشگیرانه را ضروری کرده است.
در نهایت، این وضعیت نشان‌دهنده چالش‌های پیش روی کشورهای حاشیه خلیج فارس در جذب سرمایه‌گذاری و حفظ ثبات اقتصادی است. با توجه به شرایط کنونی، توجه به نیازهای اقتصادی و اجتماعی کارگران خارجی و تلاش برای ایجاد بسترهای مناسب برای سرمایه‌گذاری داخلی، از اهمیت بالایی برخوردار است.
بیشتر بخوانید: چین مسیر دریایی مستقیم به عمان را گشایش کرد · سلطنت عمان و جمهوری کازاخستان بر افزایش تبادل تجاری تأکید کردند
