سلطان عمان در سفر اخیر خود به چین، با هدف بررسی امکان شکلگیری دور تازهای از میانجیگری میان تهران و واشنگتن، به همراه مقامات چینی مذاکراتی را انجام داد. این سفر که از روز یکشنبه آغاز شده، نخستین سفر رسمی یک پادشاه عمان به چین از زمان برقراری روابط دیپلماتیک میان دو کشور در سال ۱۹۷۸ محسوب میشود. موضوع اصلی این مذاکرات، بررسی تضمینهای اقتصادی و امنیتی چین به عنوان بخشی از تلاشهای میانجیگری بود.
نقش عمان در میانجیگری و مذاکرات
به گفته منابع آگاه، عمان در گذشته در روند میانجیگری میان تهران و واشنگتن با مشارکت پاکستان و قطر کنار گذاشته شده بود. اتهاماتی از سوی آمریکا درباره نزدیکی بیش از حد مسقط به تهران در آن زمان مطرح شده بود. ناکامی این میانجیگریها به کاهش اعتماد و فعال شدن «توافق مکه» مرتبط بود.
بیشتر بخوانید: تصمیم ژنرال حسن بن محسن الشریق دربارهٔ هزینهها و خدمات گواهی امنیتی در عمان
با توجه به ناکامی این دو مسیر، نیاز به فعال شدن کانال عمان دوباره احساس شده است. این کانال که در فوریه ۲۰۲۶ نیز زمینهساز مذاکرات غیرمستقیم میان آمریکا و ایران بود، در حال حاضر به عنوان یک مسیر مذاکراتی سهجانبه میان پکن، مسقط و تهران فعال است. این در حالی است که چین نه تنها به عنوان حامی غیرمستقیم، بلکه بهصورت مستقیم در این گفتوگوها حضور یافته است.
توافقات و همکاریهای دوجانبه
در جریان این مذاکرات، سلطان عمان و شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، همچنین توافقاتی را درباره ضرورت ازسرگیری تردد ایمن کشتیها در تنگه هرمز به امضا رساندند. علاوه بر این، دو طرف بر گسترش همکاریهای دوجانبه در حوزههای فناوری، نوآوری، هوش مصنوعی، انرژیهای تجدیدپذیر و امنیت غذایی تاکید کردند. سلطان عمان در این دیدار به رشد سرمایهگذاری مستقیم شرکتهای چینی در عمان اشاره کرد و آن را نشانهای از تحولی منحصر بفرد در روابط اقتصادی دو کشور دانست.
همچنین، در این سفر، توافقنامهای به همراه ۱۴ یادداشت تفاهم و پروتکل همکاری در زمینههای مختلف به امضا رسید. شی جینپینگ در این دیدار گسترش روابط با عمان را انتخابی راهبردی برای دو کشور توصیف کرد و بر ضرورت تلاش مشترک برای بازگرداندن صلح و ثبات به منطقه تاکید کرد.
از سوی دیگر، چین اعلام کرده است که در حال آغاز یک سفر دیپلماتیک فشرده برای کاهش تنشها در منطقه غرب آسیا و آفریقا است. در این راستا، فرستاده ویژه چین در ماه نوامبر به ایران، عمان و عربستان سعودی اعزام خواهد شد تا تلاشهای صلح و گفتوگوی منطقهای را پیش ببرد. این در حالی است که وزارت امور خارجه چین بهطور همزمان سفیر ویژه خود را به کشورهای دیگر نیز اعزام کرده است.
بیشتر بخوانید: سفر نماینده چین به ایران و آمادگی پکن برای همکاری با کشورهای عربی · تهدیدات نظامی ترامپ علیه ایران و نگرانیهای خلیج فارس




