ایران در حالی که به نظر می‌رسد آماده‌تر از گذشته برای مقابله با تهدیدات نظامی است، کشورهای خلیج فارس را به شدت نگران کرده است. گزارش‌ها حاکی از آن است که این کشورها در تلاش‌اند تا با افزایش تلاش‌های دیپلماتیک، مانع از وقوع جنگی جدید در منطقه شوند.
تلاش‌های دیپلماتیک کشورهای خلیج فارس
مقام‌های ارشد عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان اخیراً به تهران سفر کرده‌اند و میانجیگران قطری نیز در تهران و دوحه با طرف ایرانی گفت‌وگو کرده‌اند. انور قرقاش، مشاور دیپلماتیک رئیس امارات متحده عربی، در نشست گفت‌وگوی منامه اظهار داشت: «ما خود را درگیر بحرانی می‌بینیم که برای جلوگیری از آن، تلاش دیپلماتیک بسیار زیادی انجام داده بودیم. ما آشکارا به دنبال راهی سیاسی برای خروج از این وضعیت هستیم.»
بیشتر بخوانید: گزارش موسسه بین‌المللی مطالعات راهبردی درباره کشورهای خلیج فارس
نگرانی از جنگی ویرانگر
نگرانی کشورهای خلیج فارس از این است که حمله مجدد آمریکا و اسرائیل به ایران می‌تواند به جنگی حتی ویرانگرتر منجر شود. به گفته حسین الحسن، پژوهشگر ارشد مؤسسه بین‌المللی مطالعات راهبردی، این جنگ نشان داده که ایرانی‌ها می‌توانند با رقبای خود مقابله کنند و نهادهای نظامی این کشور توانایی یادگیری و سازگاری دارند.
بلومبرگ همچنین به نقل از محمد الباشا، پژوهشگر حوزه امنیت بین‌الملل، اشاره می‌کند که هیچ یک از مقام‌ها یا شهروندان کشورهای خلیج فارس از حملات مجدد آمریکا و اسرائیل حمایت نمی‌کنند و اکثریت آنها احساس می‌کنند دور جدیدی از درگیری‌ها قریب‌الوقوع است.
آمادگی نظامی ایران
آیت‌الله سید مجتبی خامنه‌ای، رهبر معظم انقلاب اسلامی، تأکید کرده‌اند که اگر دشمنان حملات نظامی یا تروریستی خود را از سر بگیرند، این نیروهای مسلح جمهوری اسلامی و ملت ایران هستند که زمان و شرایط پایان آن را تعیین خواهند کرد. ایشان همچنین به آمادگی رزمی هوشمندانه برای مقابله با دشمنان اشاره کرده‌اند.
تحلیلگران معتقدند که ایران در این دوره از جنگ بسیار بهتر آماده شده است و به نظر می‌رسد که این کشور از حوادث گذشته درس گرفته و راهبرد نظامی پیچیده‌تری توسعه داده است. بر اساس داده‌های بلومبرگ، ایران از آغاز جنگ تا اوایل اکتبر بیش از چهار هزار پهپاد و حداقل دو هزار موشک بالستیک شلیک کرده است.
چالش‌های امنیتی و اقتصادی
در همین حال، کشورهای خلیج فارس در تلاش‌اند تا ذخایر موشک‌های رهگیر سامانه‌های پدافند هوایی خود را مجدداً تأمین کنند. این در حالی است که جهان با کمبود این فناوری روبه‌روست و آمریکا و اسرائیل تأمین نیازهای خود را در اولویت قرار داده‌اند. جنگ همچنین هزینه بسیار بالای استفاده از موشک‌های پیشرفته برای سرنگونی پهپادهای ارزان‌قیمت ایران را آشکار کرده است.
جاسم البدیوی، دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس، در نشست منامه خاطرنشان کرد که کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس طرف جنگ نبودند و به دنبال وقوع آن نیز نبودند. در عین حال، مقام‌های منطقه‌ای در اظهارات عمومی خود عمدتاً از نقش امنیتی آمریکا در خلیج فارس تمجید کرده‌اند، اما در محافل خصوصی نارضایتی خود را از عملکرد نظامی و دیپلماتیک واشنگتن ابراز داشته‌اند.
بیشتر بخوانید: دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس پنج رکن امنیت منطقه‌ای را در گفتگوی منامه مطرح کرد · بیانیه سید عباس عراقچی درباره روابط ایران و آمریکا
