میانجی‌گران قطری روز جمعه به مدت بیش از ۱۲ ساعت در تهران با مقام‌های ایرانی گفت‌وگو کردند تا زمینه بازگشت به مذاکرات مستقیم میان ایران و آمریکا را فراهم کنند. این تلاش‌ها در شرایطی صورت می‌گیرد که تنش‌ها میان تهران و واشنگتن به نقطه حساسی رسیده و احتمال اقدام نظامی آمریکا پس از انتخابات میان‌دوره‌ای مطرح شده است.
تلاش برای گشودن مسیر توافق
میانجی‌گران قطری در این مذاکرات سعی کردند با نزدیک کردن دیدگاه‌های ایران و آمریکا، از شعله‌ور شدن دوباره جنگ جلوگیری کنند. به گفته منابع دیپلماتیک، این مذاکرات با تماس‌های مداوم میانجی‌گران قطری و کاخ سفید همراه بوده و پیشرفت‌هایی نیز حاصل شده است. هدف اصلی این گفت‌وگوها، گشودن مسیر برای توافق میان دو کشور است.
بیشتر بخوانید: هند: شش نفر حاضر در هلی‌کوپتر مفقود شده در اوتاراکند فوت کردند
در روز شنبه، هیئت آمریکایی به مذاکرات در دوحه خواهد پیوست. قطر در تلاش است تا تهران و واشنگتن را به پذیرش مجموعه‌ای از اقدامات متقابل متقاعد کند که قرار است در چند روز آینده اجرایی شوند. این اقدامات می‌تواند زمینه را برای بازگشت دو طرف به مذاکرات مستقیم درباره برنامه هسته‌ای ایران و دیگر مسائل مورد اختلاف فراهم آورد.
نقاط اختلاف و چالش‌های پیش‌رو
با این حال، اختلاف نظر بر سر پیش‌شرط‌های بازگشت به مذاکره همچنان یکی از موانع اصلی دستیابی به توافق است. دولت ترامپ بر این باور است که ایران باید پیش از بازگشت به مذاکرات، امتیازاتی در زمینه هسته‌ای بدهد. در مقابل، ایران تأکید دارد که آمریکا باید ابتدا محاصره دریایی را لغو کند و دارایی‌های مسدودشده‌اش را آزاد سازد.
در این راستا، میانجی‌گران قطری تلاش می‌کنند تا ایران را به پذیرش بازدید بازرسان سازمان ملل از تأسیسات هسته‌ای بمباران‌شده متقاعد کنند. این پیشنهاد به منظور ایجاد اعتماد میان طرفین مطرح شده و قرار است در مقابل آن، آمریکا بخشی از تحریم‌های ایران را کاهش دهد.
اختلاف نظر در حلقه نزدیکان ترامپ نیز بر پیچیدگی وضعیت می‌افزاید. برخی از مقامات مانند پیت هگست و مارکو روبیو معتقدند که با ساختار سیاسی کنونی ایران نمی‌توان به توافقی دست یافت و بر این باورند که باید از طریق اقدامات نظامی، فشار بر ایران افزایش یابد.
در سوی دیگر، جی‌دی ونس و جرد کوشنر خواهان ازسرگیری مذاکرات هستند، اما حتی ترامپ نیز نسبت به توافقی که از نظر او قابل قبول باشد، تردید دارد.
در این میان، رهبران عربستان سعودی و ترکیه نیز از ترامپ خواسته‌اند که به مذاکرات فرصت بیشتری دهد و از شتاب‌زدگی در تصمیم‌گیری‌ها خودداری کند.
در نهایت، با توجه به تحرکات دیپلماتیک و نگرانی‌ها از تشدید تنش‌ها، به نظر می‌رسد که این مذاکرات می‌تواند به عنوان یک فرصت برای جلوگیری از درگیری نظامی عمل کند. به ویژه اینکه شکست تلاش‌های دیپلماتیک می‌تواند منطقه را به سمت درگیری نظامی گسترده‌تر سوق دهد.
بیشتر بخوانید: آمریکا کارکنان غیرضروری را به دلیل تهدیدات امنیتی از عربستان سعودی خارج کرد · برگزاری جلسات علنی مجلس شورای اسلامی ایران در هفته آتی
