استقرار فرماندهی نظامی شورای همکاری خلیج فارس در کویت، به عنوان بخشی از طرحهای امنیتی جدید کشورهای منطقه، در پی تحولاتی صورت گرفته که به نظر میرسد ریشه در تحولات گذشته دارد. سیدرضا صدالحسینی، کارشناس مسائل منطقه، در تحلیل این وضعیت به بررسی دلایل و پیامدهای این تصمیم پرداخته است.
تحولات تاریخی و زمینههای امنیتی
به گفتهٔ صدالحسینی، تصمیم اخیر در کویت به نوعی بازتابدهندهٔ پیشینهای تاریخی است که به دوحه و بحرین برمیگردد. کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در تلاش هستند تا در حوزهٔ امنیت و نظامی، مجموعهای جدید طراحی و تأسیس کنند. این نخستین بار نیست که شورای همکاری خلیج فارس اقدام به چنین تصمیماتی کرده است. در سال ۱۹۸۱، این موضوع مطرح شد و کشورهای عضو، همواره در تقابل با ایران، تلاشهایی در زمینهٔ پشتیبانی نظامی انجام دادند.
بیشتر بخوانید: نماینده انگلیس: به حمایت نظامی و امنیتی از کشورهای خلیج فارس ادامه میدهیم
در سال ۲۰۱۳ نیز این مسئله دوباره مطرح شد و کشورهای مذکور برای مقابله با تهدیدات جمهوری اسلامی ایران، ظرفیتهایی را در نظر داشتند. اگرچه این تلاشها در نهایت به نتیجه نرسید، اما نشاندهندهٔ نگرانیهای مداوم این کشورها از تهدیدات امنیتی بود.
عوامل مؤثر در تصمیمگیریهای جدید
صدالحسینی با اشاره به تحولات اخیر، بهویژه پس از جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ملت ایران، تصریح کرد که شکستهای این کشورها و آسیبهای جدی به زیرساختهای نظامی منطقه، ضرورت بازنگری در ساختار دفاعی را بهوجود آورده است. او افزود: "این واقعیت که کشورهای حوزه خلیج فارس به این نتیجه رسیدهاند که آمریکا نمیتواند بهطور مؤثر از آنها دفاع کند، عامل مهمی در شکلگیری این تصمیمات است."
این تحلیلگر مسائل سیاسی همچنین به نقش دو کشور آمریکا و عربستان سعودی در پشت این طرحها اشاره کرد و گفت: "این طرحها در چارچوب سیاستهای آمریکا دنبال میشود و احتمالاً رژیم صهیونیستی نیز در پشت صحنه این تحولات نقش دارد. هرچند شواهد مستقیمی از حضور آن وجود ندارد، اما نمیتوان احتمال نقشآفرینی آن را در حوزههای امنیتی نادیده گرفت."
واکنش جمهوری اسلامی ایران
سیدرضا صدالحسینی بهطور خاص به احتمال واکنش جمهوری اسلامی ایران به این تحرکات اشاره کرد و گفت: "بهصورت تلویحی، جمهوری اسلامی ایران به عنوان طرف مقابل این طرحها در نظر گرفته شده است. بنابراین، ایران نمیتواند نسبت به این تحرکات بیتفاوت باشد و باید اقداماتی را در این زمینه در نظر بگیرد."
وی افزود: "در روزهای منتهی به جنگ، جمهوری اسلامی ایران هشدارهایی را خطاب به کشورهای منطقه مطرح کرده است و پذیرش هیئتهای سهکشوری ترکیه، پاکستان و عربستان سعودی در ایران از جمله این تعاملات است. این تعاملات باید با جدیت بیشتری ادامه یابد تا بتوان به امنیت منطقه دست یافت."
در پایان، صدالحسینی بر آمادگی جمهوری اسلامی ایران برای گفتوگو و تعامل در زمینهٔ امنیت منطقه تأکید کرد و گفت: "ایران طرحهای فراگیر و بومی برای تأمین امنیت منطقه را در دست دارد و این مواضع باید در تعاملات بینالمللی در نظر گرفته شود."
بیشتر بخوانید: کویت در روز جمعه با هوای گرم و شب سرد مواجه خواهد شد · حجت الاسلام والمسلمین ابوفاضل رضوی اردکانی: امنیت خلیج فارس در دست اقتدار فرزندان ایران




