دولت ایالات متحده به ریاست دونالد ترامپ در روز دوشنبه معافیت محدودی از برنامه تحریمهای ایران را برای پروازهای زائران شیعه بین ایران و عراق اعطا میکند. این خبر از منبعی مطلع و نزدیک به مذاکرات مربوطه منتشر شده است.
جزئیات معافیت تحریمی
بر اساس اطلاعات دریافتی، معافیت وزارت خزانهداری ایالات متحده به شرکت هواپیمایی عراق این اجازه را میدهد که به مدت یک ماه پروازهای رفت و برگشت بین ایران و شهر مقدس نجف در عراق را انجام دهد. این اقدام به عنوان یک راهکار موقت در نظر گرفته شده و احتمالاً معافیت دائمیتری در آینده نزدیک ارائه خواهد شد.
بیشتر بخوانید: ایران و تحریمهای جدید آمریکا بر خطوط هوایی
عراق به دنبال توقف پروازها به و از ایران بود که با تحریمهای ایالات متحده همراستا شده بود. این اقدام به منظور کاهش فشار بر دولت عراق به رهبری علی الزیادی صورت میگیرد، که در تلاش است روابط خود را با واشنگتن تقویت کند و در عین حال روابط قویتری با همسایه تأثیرگذار خود، ایران، حفظ کند.
پیامدهای اجتماعی و اقتصادی
تلاشهای ترامپ برای اعمال یک محاصره اقتصادی شدید بر ایران، دولتهای منطقهای را وادار کرده تا روابط خود را با تهران کاهش دهند، که این موضوع میتواند پیامدهای منفی برای آن کشورها به همراه داشته باشد، به ویژه برای آنهایی که به تعادل روابط خود با واشنگتن و تهران ادامه میدهند.
دفتر الزیادی در آخر هفته اعلام کرد که عراق در پی معافیتی برای سفر بین ایران و عراق برای درمان پزشکی، آموزش و زیارت است. یک مقام عراقی همچنین اعلام کرد که دولت عراق در حال گفتوگو با ایالات متحده درباره معافیت نجف است و انتظار دارد پروازهای بین ایران و نجف در عرض ۴۸ ساعت آینده از سر گرفته شود.
وزارت امور خارجه ایالات متحده به پرسشها اشاره کرده و آنها را به وزارت خزانهداری ارجاع داده است، که به درخواستها برای اظهارنظر فوری پاسخی نداد.
در روزهای اخیر، کشورهایی از جمله ترکیه، امارات متحده عربی و عراق به دلیل فشارهای ایالات متحده، پروازهای مستقیم خود با ایران را لغو کردهاند. در پاسخ، مقامهای ایرانی تهدید کردهاند که اگر ارتباطات هوایی ایران ادامه یابد، سفرهای هوایی منطقهای را متوقف خواهند کرد.
با توجه به سفر زائران شیعه بین ایران و عراق در هر سال برای دیدار از شهرهای مقدس، عراق در حساسترین موقعیت قرار دارد. نجف، به عنوان مرکز تحصیلات دینی، سالانه میلیونها زائر را به زیارت مرقد امام علی، اولین رهبر شیعه و بزرگترین و قدیمیترین قبرستان اسلامی جهان جذب میکند.
منبع مطلع نیز تأکید کرده است که ممنوعیت پروازها بین دو کشور میتواند واکنش شدیدی علیه دولت عراق ایجاد کند و شیعیان پیرو رهبر عالیقدر ایران و آیتالله علی سیستانی را متحد کند و تلاشهای ایالات متحده برای کاهش نفوذ ایران در عراق را تضعیف نماید.
الزیادی پیشنهاد کرده است که تدابیری برای ایمنی پروازها ارائه دهد، از جمله بازرسیهای دقیق و تبادل اطلاعات و همچنین اطمینان از اینکه پروازها برای انتقال سلاح، افراد تحت تحریم یا پولهای غیرقانونی استفاده نمیشود.
بیشتر بخوانید: گفتوگوی ایران و ایالات متحده مثبت ارزیابی شد · برزیل و چالشهای انتخاباتی پیش روی لوئیز ایناسیو لولا دا سیلوا و فلاویو بولسونارو
