متیو گولد (Matthew Gould) در یادداشتی که در تاریخ سوم مهر منتشر شد، با تحلیل وضعیت کنونی جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران، به بررسی چالشهای موجود در ایران پرداخت. او بهخصوص به این نکته اشاره کرد که علیرغم اعتراضات گسترده و کشته شدن علی خامنهای در حملات آمریکا و اسرائیل، حکومت ایران توانسته است در قدرت باقی بماند.
تحلیل متیو گولد از وضعیت جمهوری اسلامی
گولد در آغاز یادداشت خود به سه اظهارنظر دونالد ترامپ در خصوص اعتراضات ایران اشاره کرد. ترامپ در تاریخ ۲۳ دی ۱۴۰۴، در شرایطی که هزاران معترض به خیابانها آمده بودند، به آنها توصیه کرد که به اعتراضات ادامه دهند و وعده کمک داد. این اظهارات بهویژه در زمانی مطرح شد که علی خامنهای در ۹ اسفند ۱۴۰۴، در حمله هوایی آمریکا و اسرائیل کشته شد. گولد معتقد است که اگر تغییر رهبری قرار بود به تغییر حکومت منجر شود، آن لحظه بهترین فرصت برای این تغییر بود.
بیشتر بخوانید: مقامات ایرانی بر دیپلماسی در برابر ایالات متحده تأکید کردند
چالشهای پیش روی حکومت ایران
او در ادامه به دو تحول بزرگ که جمهوری اسلامی در سال جاری از آنها جان سالم به در برد، اشاره کرد. نخستین تحول، اعتراضاتی بود که در دی ماه ۱۴۰۴ آغاز شد و بهعنوان جدیترین اعتراضات در تاریخ جمهوری اسلامی شناخته میشود. این اعتراضات بهجای اینکه تنها توسط دانشجویان و طبقه متوسط آغاز شود، از بازار بزرگ تهران شروع شد و به تمامی استانها گسترش یافت. در این راستا، یک دیپلمات اروپایی تعداد معترضان در خیابانهای تهران را بیش از یک میلیون نفر گزارش کرده است.
دومین تحول، کشته شدن علی خامنهای بود که بهمدت ۳۶ سال رهبری جمهوری اسلامی را برعهده داشت. با این حال، با وجود این تحولات، حکومت ایران توانسته است بار دیگر قدرت را در دست گیرد و بهویژه رهبری به نسل جدیدی منتقل شده است که به مراتب تندروتر شناخته میشود.
پنج عامل برای تغییر در ایران
گولد در ادامه یادداشت خود به پنج عامل کلیدی اشاره کرد که بهگفته او برای سرنگونی حکومت ایران ضروری است. نخستین عامل، بازگشت مردم به خیابانهاست. او بر این باور است که ایرانیان باید بار دیگر با وجود آسیبهای ناشی از خشونت به اعتراضات ادامه دهند و ائتلافی را که در اوایل سال شکل گرفته بود، بازسازی کنند.
عامل دوم، دوام اعتراضات پس از سرکوب و قطع اینترنت است. گولد معتقد است که حکومت تنها در صورتی با تهدید واقعی روبهرو خواهد شد که اعتراضات بتوانند پس از سرکوب ادامه یابند. عامل سوم، ایجاد زیرساختی برای سازماندهی شهروندان حتی بدون اینترنت است. او به اختلالات ناشی از اقدامات حکومت اشاره کرد که مانع از دسترسی معترضان به اطلاعات و ارتباطات شد.
عامل چهارم، متزلزل شدن نیروهای امنیتی است. گولد با اشاره به دو نمونه تاریخی از انقلابها، بیان کرد که نیروهای نظامی معمولاً زمانی موفق به جدایی از حکومت میشوند که دچار تردید شوند. در نهایت، عامل پنجم به ضرورت وجود آیندهای برای مقامهای رده میانی در نظام بعدی اشاره دارد.
هشدار درباره خلاء قدرت پس از تغییر
گولد در پایان یادداشت خود هشدار داد که اگر روزی حکومت فعلی سرنگون شود، آمریکا و دیگر کشورها نباید انتظار انتقال آرام و آسان قدرت به یک حکومت جدید را داشته باشند. بهویژه احتمال وقوع دورهای از هرجومرج و ظهور گروههای جداییطلب در مناطق مختلف ایران وجود دارد. او تاکید کرد که بدون تحقق این پنج شرط، هیچ میزان بمباران هوایی یا تشویق از سوی کشورهای خارجی نمیتواند به تغییر حکومت کمک کند.
بیشتر بخوانید: حضور رئیسجمهور ایران در سازمان ملل و واکنش به تهدیدات ترامپ · حملات خصمانه جمهوری اسلامی به بحرین و کویت دفع شد




