شش کشور عضو شورای همکاری خلیج فارس شامل عربستان سعودی، امارات متحده عربی، عمان، قطر، بحرین و کویت، در تاریخ ۸ نوامبر در منامه توافقنامهای را برای توسعه یک شبکه ریلی منطقهای به طول تقریبی ۲۱۰۰ کیلومتر امضا کردند. این پروژه که هزینه اولیه آن ۱۶ میلیارد دلار برآورد شده، بهمنظور جابهجایی مسافر و کالا طراحی شده و به دلیل تنشها با ایران و اختلالات در حملونقل دریایی از طریق تنگه هرمز، اهمیت راهبردی تازهای یافته است.
جزئیات پروژه ریلی
این شبکه ریلی که به نام «راهآهن شورای همکاری خلیج فارس» (GCC Railway) شناخته میشود، قرار است تا دسامبر ۲۰۳۰ بهطور کامل به بهرهبرداری برسد. توافقنامه مذکور، مسئولیتهای هر کشور، جدول زمانی اجرا و الزامات فنی لازم برای یکپارچهسازی زیرساختهای ملی را مشخص میکند. این پروژه بهگونهای طراحی شده است که هم برای جابهجایی مسافر و هم برای حمل کالا مورد استفاده قرار گیرد. قطارهای مسافربری قادر خواهند بود با سرعتی تا ۲۰۰ کیلومتر در ساعت حرکت کنند و قطارهای باری برای سرعتی بین ۸۰ تا ۱۲۰ کیلومتر در ساعت طراحی شدهاند.
بیشتر بخوانید: روسیه از تشدید تنشها در خلیج فارس ابراز تاسف کرد
اهمیت ژئوپلیتیکی و چالشها
با توجه به تنشهای بین ایران و ایالات متحده و اختلالاتی که حملونقل دریایی را تحت تأثیر قرار داده، اهمیت این شبکه ریلی دوچندان شده است. تنگه هرمز، که خلیج فارس را به دریای عمان متصل میکند، یکی از مسیرهای اصلی حملونقل نفت و گاز طبیعی از خاورمیانه به شمار میرود. وقوع انسدادها و خطرات امنیتی، کشورهای حاشیه خلیج فارس را بر آن داشته است تا به دنبال مسیرهای جایگزین برای تأمین کالا و تجارت باشند.
این شبکه ریلی یکپارچه امکان جابهجایی برخی کالاها را میان مراکز صنعتی و بنادری که خارج از محدوده تنگه هرمز قرار دارند فراهم میکند. بهعلاوه، این پروژه به کاهش وابستگی به حملونقل جادهای برای دستههای خاصی از کالاها کمک خواهد کرد. با این حال، چالشهایی از جمله هماهنگیهای فنی و عملیاتی میان این کشورها وجود دارد که نیاز به توجه ویژه دارد.
پروژه راهآهن شورای همکاری خلیج فارس در سال ۲۰۰۹ تصویب شد و تاریخ اولیه تکمیل آن برای سال ۲۰۱۸ تعیین شده بود. با این حال، مشکلاتی در تأمین مالی و تأخیرهای متعدد موجب تعویق این طرح شده است. هزینه اولیه این شبکه بهدلیل افزایش هزینههای ساختوساز در حال بازنگری است.
بیشتر بخوانید: کویت و ترکیه در گفتوگوی نظامی هفتم به همکاریهای نظامی میپردازند · آمریکا و ایران در جزیره قشم: تنشهای نظامی ادامه دارد




