پوند سودان از آغاز تابستان تقریباً نیمی از ارزش خود را در مناطق تحت کنترل ارتش از دست داده است و این کاهش به ایجاد مصیبتهای بیشتری برای شهروندان منجر شده است که در تلاش برای بازسازی زندگی خود هستند. این وضعیت اقتصادی، تلاشهای مقامات برای نشان دادن ثبات در مناطقی که تحت کنترل دارند را نیز به چالش کشیده است.
عواقب جنگ و بحران اقتصادی
کاهش ارزش پوند یکی از دراماتیکترین تحولات اقتصادی در سودان است که از زمان آغاز جنگ میان نیروهای مسلح سودان و نیروهای حمایتی سریع (RSF) تقریباً سه و نیم سال پیش به وقوع پیوسته است. این جنگ، گرسنگی و بیماری را در سومین کشور بزرگ آفریقا گسترش داده، و آن را به مناطق متخاصم تقسیم کرده و اقتصاد آن را نابود کرده است. مقامات در تلاشند تا با دعوت از میلیونها آواره برای بازگشت، این وضعیت را تغییر دهند.
بیشتر بخوانید: رشد ۱۲.۲ درصدی اعتبار اعطایی در بخش بانکی عمان
در حال حاضر، پوند سودان در بازار سیاه با نرخ حدود ۷۵۰۰ پوند به دلار معامله میشود که با وجود تقویت نسبی خود از نرخهای اخیر ۸۰۰۰، هنوز هم به مراتب بالاتر از نرخ ۴۱۰۰ در ماه مه است. پیش از آغاز جنگ، پوند با نرخ حدود ۶۰۰ به دلار معامله میشد. بانک مرکزی دیگر نرخ رسمی ارز را بهروز نمیکند و بانک الخرطوم، بزرگترین بانک کشور، نرخ ۴۲۰۰ پوند را ارائه میدهد.
چالشهای اقتصادی و اجتماعی
بخشی از مشکل ناشی از «تقسیم اقتصادی» کشور است که مقامات ارتش را از صادرات کلیدی محروم کرده است. با وجود آنکه ارتش پس از شکستهای اولیه خود در جنگ، مناطقی را بازپسگرفته است، بخشهای بزرگ تولید طلا، دام، دانههای روغنی و صمغ عربی همچنان در مناطق تحت کنترل RSF تولید میشوند، جایی که نرخ ارز پوند در ماههای اخیر نسبتا پایدار مانده است.
سودان در سال گذشته ۷۰ تن طلا تولید کرده است، اما تنها ۱۴.۷ تن از آن به عنوان صادرات توسط بانک مرکزی گزارش شده است. بسیاری از آنچه که هنوز در مناطق تحت کنترل ارتش تولید میشود، به بودجه دولتی وارد نمیشود و به جای آن برای خرید سلاح یا در شبکههای حمایتی هدایت میشود.
جبرئیل ابراهیم، وزیر دارایی، در یک کنفرانس مطبوعاتی، نیاز به ارز خارجی برای تأمین مالی جنگ و بازسازی را تأکید کرده و به از دست دادن درآمدهای صادراتی اشاره کرده است. او گفت: «ما نمیتوانیم انکار کنیم که شهروندان واقعاً در حال رنج کشیدن هستند.»
کمبود درآمدهای رسمی به این معناست که واردکنندگان برای تأمین خرید بسیاری از کالاهای اساسی مانند سوخت و گندم، از دلارهای خریداری شده در بازار سیاه استفاده میکنند. بازگشت آوارگان باعث افزایش تقاضا و قیمتها شده است. بر اساس گزارش سازمان بینالمللی مهاجرت، حدود ۵ میلیون از ۱۴ میلیون نفر آواره شده توسط جنگ به خانههای خود بازگشتهاند.
یونیسی، یک معلم سابق، از افزایش قیمت یک لیتر روغن پخت و پز از ۱۷۰۰۰ پوند به ۲۳۰۰۰ پوند در عرض یک هفته خبر داد. فروشگاهداران در بازار محلی گزارش دادند که فروش آنها به میزان ۷۰ درصد نسبت به نرخهای عادی کاهش یافته است و برخی قفسههای فروشگاهها خالی است.
المتعصم عبدالرحیم، مدیر یک مدرسه خصوصی در امدرمان، اشاره کرد که دستمزد او حدود ۵۰۰۰۰۰ پوند در ماه است که پیش از جنگ معادل ۸۰۰ دلار بود، اما اکنون به حدود ۷۰ دلار کاهش یافته است و گفت: «ما نسبت به کارهایی که قبلاً آنها را عادی میدانستیم، تردید داریم.»
بیشتر بخوانید: تصویب لائحة جدیدة للمناطق الاقتصادیة در عمان · آمریکا و ایران: تصمیمات جنگی و تأثیرات اقتصادی
